Thương xót là cùng đau với người đau
Thứ 2 tuần 27 TN (Gl 1,6-12; Lc 10,25-37)
Minh Kông
“Ai trong ba người đó là anh em của người bị rơi vào tay bọn cướp?” – “Kẻ đã tỏ lòng thương xót với người ấy”.
Có một câu nói rất sâu sắc: “Thương xót còn có tên là cùng đau đớn.” Quả thật, lòng thương xót đích thực không chỉ là một chút xúc động trước nỗi đau của người khác, nhưng là để cho nỗi đau ấy chạm đến mình, khiến mình dừng lại, cúi xuống và làm một điều gì đó cho người đang cần được cứu giúp.
Trong Tin Mừng hôm nay, người Samari không chỉ nhìn thấy một con người nằm bên vệ đường. Ông chạnh lòng thương. Chính sự chạnh lòng ấy đã đưa ông đến gần, băng bó vết thương, đổ dầu và rượu, đặt người bị thương lên lưng mình, đưa về quán trọ và trả tiền nhờ người chủ chăm sóc. Lòng thương xót của ông có một cái giá: thời giờ, công sức, tiền bạc và cả sự bất tiện. Nhưng chính vì thế mà lòng thương xót trở nên cụ thể và có sức chữa lành.
Trái lại, vị tư tế và người Lêvi cũng nhìn thấy nạn nhân, nhưng họ “đi qua”. Có thể họ có những lý do rất hợp lý để không dừng lại. Nhưng điều đáng sợ không phải là không nhìn thấy; đáng sợ hơn là nhìn thấy mà vẫn bước qua.
Trong đời sống hằng ngày, chúng ta cũng dễ rơi vào tình trạng ấy. Chúng ta có thể nhanh chóng nhận xét, phê phán, lên án những thiếu sót của người khác; nhưng lại chậm chạp trước một lời cầu cứu, một nỗi cô đơn, một vết thương âm thầm của người bên cạnh. Có khi người đau khổ không cần chúng ta nói những lời thật hay, nhưng chỉ cần một người chịu dừng lại, lắng nghe và ở bên.
Bởi thế, Chúa Giêsu không hỏi người thông luật: “Ai là người đáng để ông yêu thương?”, nhưng hỏi: “Ai đã trở nên người anh em của nạn nhân?” Người thông luật trả lời: “Kẻ đã tỏ lòng thương xót”. Như thế, người anh em không chỉ là người thuộc về cùng một gia đình, cộng đoàn hay nhóm của tôi. Người anh em là người mà tôi chọn để đến gần, nhất là khi họ đang đau khổ và cần đến tôi.
Nhưng sâu xa hơn, người Samari nhân hậu chính là hình ảnh của Đức Kitô. Nhân loại chúng ta như người bị đánh trọng thương bên vệ đường, bất lực trước tội lỗi và sự chết. Đức Giêsu đã không đi ngang qua. Người cúi xuống trên những vết thương của nhân loại, mang lấy đau khổ của chúng ta và chữa lành chúng ta bằng chính tình yêu của Người. Trên thập giá, Đức Kitô đã đi đến tận cùng của lòng thương xót: Người chịu đau vì chúng ta, mang lấy thương tích của chúng ta, để chúng ta được chữa lành và được bình an.
Vì thế, lòng thương xót Kitô giáo không phải là một tình cảm dễ chịu, nhưng là một tình yêu dám liên lụy. Thương người đôi khi có nghĩa là phải chịu thiệt, mất thời giờ, nhẫn nại hơn một chút, tha thứ thêm một lần, hạ mình xuống và từ bỏ cái tôi của mình. Chính ở đó, lòng thương xót trở nên giống lòng thương xót của Đức Kitô.
Mẹ Têrêsa từng nói rằng nếu chúng ta yêu cho đến khi đau đớn, thì chính nỗi đau ấy sẽ trở thành nguồn chữa lành. Quả thật, khi tình yêu vượt qua sự ích kỷ, nó có thể làm chúng ta đau; nhưng đó lại là một thứ đau đớn sinh ra sự sống. Đức Kitô đã yêu như thế trên thập giá: yêu cho đến cùng, yêu cho đến khi không còn gì để trao ban ngoài chính mình.
“Hãy đi và làm như vậy!” Lời Chúa hôm nay không chỉ mời chúng ta cảm thương, nhưng mời chúng ta trở nên người Samari nhân hậu giữa cộng đoàn và trong thế giới hôm nay. Có thể ngay bên cạnh chúng ta đang có một người mang một vết thương mà không ai nhìn thấy. Xin Chúa cho chúng ta biết dừng lại, biết cúi xuống và biết yêu thương, để qua chúng ta, lòng thương xót của Đức Kitô tiếp tục chạm đến những tâm hồn đau khổ.
Lạy Chúa, xin cho chúng con biết chạnh lòng trước nỗi đau của anh chị em; biết bước ra khỏi sự an toàn của mình để đến gần, phục vụ và chữa lành. Xin biến những đau đớn của tình yêu thành những khoảnh khắc của ân sủng, để chúng con trở nên khí cụ lòng thương xót Chúa giữa cuộc đời. Amen.
