Chúa Nhật XXVII Thường Niên – Năm A (Mt 21,33-43)
Vườn Nho Không Thuộc Về Tôi
Lasan Ngô Văn Vỹ, O,Cist
Có một điều rất dễ xảy ra trong đời sống: điều ban đầu được trao cho chúng ta như một hồng ân, theo thời gian lại trở thành một quyền sở hữu. Thiên Chúa trao cho tôi sự sống, tôi tưởng đó là cuộc đời của tôi. Người trao cho tôi một gia đình, một công việc, một cộng đoàn, một ơn gọi, những khả năng và thời gian; rồi tôi dần nghĩ: “Đây là của tôi!” Chính lúc ấy, người quản lý bắt đầu muốn trở thành ông chủ.
Trong Tin Mừng hôm nay, Đức Giêsu kể dụ ngôn một ông chủ trồng một vườn nho, rào giậu chung quanh, đào bồn đạp nho và xây tháp canh. Ông trao vườn nho cho những người canh tác rồi lên đường. Vườn nho ấy trước hết là dân Chúa, là Israel, dân được Thiên Chúa tuyển chọn và chăm sóc. Nhưng ở chiều sâu, vườn nho cũng là mọi thực tại Chúa trao phó cho con người để sinh hoa trái cho Người.
Vậy vườn nho của tôi là gì?
Trước hết, vườn nho là chính sự sống của tôi. Tôi không tự ban sự sống cho mình. Không ai chọn ngày mình sinh ra, cũng không ai tự quyết định được từng nhịp tim của mình. Sự sống là món quà. Vì thế, thân xác này, trí tuệ này, sức khỏe này, những năm tháng tôi đang có không phải là tài sản tuyệt đối của tôi. Tôi là người quản lý một món quà sẽ có ngày phải trao lại.
Vườn nho cũng là gia đình và những người Chúa đặt bên cạnh tôi. Cha mẹ, vợ chồng, con cái, anh chị em, bạn bè, cộng đoàn… không phải để tôi sở hữu nhưng để tôi yêu thương và phục vụ. Ngay cả người thân nhất cũng không phải là “của tôi” theo nghĩa chiếm hữu. Họ trước hết thuộc về Thiên Chúa. Tôi chỉ được trao phó để chăm sóc họ bằng tình yêu.
Vườn nho còn là ơn gọi và sứ mạng của mỗi người. Người làm cha mẹ được trao một gia đình; người linh mục được trao một đoàn chiên; người tu sĩ được trao một cộng đoàn và một sứ mạng; người giáo dân được trao một gia đình, một nghề nghiệp, một môi trường sống để làm chứng cho Tin Mừng. Chức vụ, khả năng, kiến thức, ảnh hưởng hay thành quả không phải để tôi tìm vinh quang cho mình, nhưng để sinh hoa trái cho Thiên Chúa và cho tha nhân.
Và rộng hơn nữa, Hội Thánh là vườn nho của Chúa. Không ai có quyền biến Hội Thánh thành “vườn nho của tôi”. Người phục vụ Hội Thánh không phải là chủ nhân của Hội Thánh; người lãnh đạo không phải là chủ của những người mình phục vụ. Đức Kitô mới là Chủ của vườn nho. Chính vì thế, càng được trao trách nhiệm, người môn đệ càng phải sống tâm tình của người quản lý: “Tôi chỉ là đầy tớ.”
Bi kịch trong dụ ngôn bắt đầu khi những người làm vườn nói với nhau: “Nào ta giết nó đi, và chiếm lấy gia tài của nó.” Tội lỗi sâu xa không chỉ là giết người con. Đó là muốn chiếm lấy điều không thuộc về mình. Họ không còn muốn làm người quản lý; họ muốn trở thành ông chủ.
Đó cũng là cám dỗ rất tinh vi của con người hôm nay: biến “của Chúa” thành “của tôi”. Ơn gọi thành công trạng của tôi. Công việc thành lãnh địa của tôi. Gia đình thành sở hữu của tôi. Cộng đoàn thành phe nhóm của tôi. Tài năng thành lý do để tôi kiêu ngạo. Ngay cả việc phục vụ Chúa cũng có thể trở thành cơ hội để tôi tìm mình thay vì tìm Chúa.
Nhưng ông chủ không bỏ mặc vườn nho. Ông sai các đầy tớ, rồi cuối cùng sai chính người con. Đây là một trong những hình ảnh đẹp về lịch sử cứu độ: Thiên Chúa không ngừng đến với con người. Các ngôn sứ được sai đến; và sau cùng, Thiên Chúa sai chính Con Một là Đức Giêsu Kitô. Người Con bị loại bỏ và giết chết, nhưng chính Người lại trở thành “tảng đá thợ xây loại bỏ đã trở nên đá góc tường”.
Thập giá cho chúng ta thấy điều ngược đời của Tin Mừng: con người muốn chiếm lấy vườn nho bằng bạo lực, còn Thiên Chúa cứu vườn nho bằng tình yêu tự hiến. Đức Kitô không đến để chiếm lấy đời chúng ta, nhưng để trao lại cho chúng ta chính sự sống của Thiên Chúa.
Vì thế, câu hỏi quan trọng hôm nay không phải là: “Tôi có bao nhiêu?”, nhưng là: “Tôi đang làm gì với những gì Chúa đã trao?” Đến mùa hái nho, Chúa không hỏi tôi đã sở hữu bao nhiêu, nhưng tìm nơi tôi hoa trái của tình yêu, lòng thương xót, sự trung thành, khiêm nhường và phục vụ.
Mỗi người hãy thử nhìn lại “vườn nho” của mình: sự sống này, gia đình này, ơn gọi này, cộng đoàn này, công việc này, những con người này, thời gian này… tôi đang chăm sóc hay chiếm hữu? Tôi đang làm cho chúng sinh hoa trái cho Chúa hay chỉ tìm lợi ích cho mình?
Xin Chúa cho chúng ta luôn nhớ: vườn nho không thuộc về tôi. Tôi chỉ là người được Chúa tin tưởng trao phó. Và hạnh phúc của người quản lý không phải là giữ được vườn nho cho riêng mình, nhưng là đến ngày Chúa trở lại, có thể vui mừng trao lại cho Người một vườn nho đầy hoa trái.
Lạy Chúa, xin cho con biết mình là người quản lý chứ không phải ông chủ; biết đón nhận mọi sự như hồng ân, chăm sóc mọi sự bằng tình yêu và trao lại cho Chúa những hoa trái tốt lành. Amen.
Cha có thể dùng câu “Tôi là người quản lý hay ông chủ?” làm câu hỏi xuyên suốt bài giảng. Nó sẽ giúp người nghe tự soi vào tiền bạc, gia đình, chức vụ, con cái, ơn gọi, thời gian và cả đời sống đức tin, thay vì chỉ hiểu “vườn nho” theo nghĩa Hội Thánh hay dân Israel.
