Thứ Tư, Tuần XXVIII Thường niên – Lc 11,42-46
Đừng Đánh Mất Điều Cốt Yếu
Lasn Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Trong cuộc sống, có những điều rất nhỏ nhưng chúng ta lại dành nhiều thời gian và công sức để chăm chút, trong khi những điều quan trọng nhất có khi bị bỏ quên. Một người có thể rất cẩn thận với những quy định bên ngoài, nhưng lại thiếu lòng nhân ái; có thể nói nhiều về đạo đức, nhưng cách sống lại làm tổn thương người khác. Tin Mừng hôm nay cho thấy Đức Giêsu không chống lại Lề Luật, nhưng Người muốn đưa con người trở về với điều cốt yếu mà Lề Luật hướng tới: công lý, lòng yêu mến Thiên Chúa và tình thương đối với tha nhân.
Đức Giêsu khiển trách những người Pharisêu vì họ tỉ mỉ dâng một phần mười các thứ rau cỏ, nhưng lại bỏ qua công lý và lòng yêu mến Thiên Chúa. Người nói rõ: “Phải làm các điều này, mà các điều kia cũng không được bỏ” (Lc 11,42).
Đức Giêsu không phủ nhận những thực hành đạo đức cụ thể. Người chỉ ra sự đảo lộn trong đời sống đức tin: người ta có thể rất trung thành với những điều nhỏ nhặt, nhưng lại thiếu trung thành với chính tinh thần của Lề Luật. Những quy định vốn phải giúp con người đến gần Thiên Chúa lại có nguy cơ trở thành phương tiện để tự hài lòng về bản thân.
Điều này cũng có thể xảy ra nơi chúng ta. Chúng ta có thể chú trọng giờ giấc, nghi thức, kỷ luật và những bổn phận hằng ngày, nhưng lại thiếu kiên nhẫn với anh em, khắt khe trong lời nói và chậm tha thứ cho người xúc phạm mình. Khi ấy, chúng ta giữ được cái khung của đời sống đạo đức, nhưng có nguy cơ đánh mất linh hồn của nó.
Thánh Phaolô nhắc nhở: “Điều quan trọng là đức tin hoạt động nhờ đức ái” (Gl 5,6). Đức tin chân chính không loại bỏ những bổn phận cụ thể, nhưng làm cho chúng trở thành con đường yêu mến Thiên Chúa và phục vụ con người.
Đức Giêsu tiếp tục khiển trách những người Pharisêu vì thích chỗ nhất trong hội đường và được người ta chào hỏi nơi công cộng. Vấn đề không nằm ở chỗ được kính trọng, nhưng ở chỗ họ biến đời sống tôn giáo thành phương tiện tìm kiếm danh dự cho bản thân.
Đây là một cám dỗ tinh vi, bởi người ta có thể làm những việc tốt mà vẫn âm thầm tìm kiếm chính mình. Chúng ta phục vụ nhưng mong được ghi nhận; sống kỷ luật nhưng muốn được đánh giá là đạo đức; nói về khiêm nhường nhưng lại khó chấp nhận khi không được coi trọng.
Đời sống thiêng liêng chỉ thực sự trưởng thành khi chúng ta không còn lấy bản thân làm trung tâm, nhưng biết quy hướng mọi sự về Thiên Chúa. Thánh Gioan Tẩy Giả đã diễn tả thái độ ấy bằng một câu ngắn gọn: “Người phải nổi bật lên, còn thầy phải lu mờ đi” (Ga 3,30).
Người thực sự yêu mến Thiên Chúa không cần phải chứng minh mình thánh thiện trước mặt người khác, nhưng âm thầm để tình yêu Chúa biến đổi cuộc đời mình.
Các nhà thông luật cũng bị Đức Giêsu khiển trách vì chất lên vai người ta những gánh nặng mà chính họ không động ngón tay vào. Họ giải thích luật lệ nhưng thiếu lòng cảm thông; đòi hỏi người khác nhưng không sẵn sàng chia sẻ những khó khăn của họ.
Một đời sống đạo đức thiếu lòng thương xót có thể trở thành gánh nặng cho người khác. Khi chỉ biết đòi hỏi mà không biết nâng đỡ, chỉ biết sửa lỗi mà không biết cảm thông, chúng ta có thể làm cho người khác sợ hãi Thiên Chúa thay vì khám phá dung mạo nhân hậu của Người.
Đức Giêsu thì khác. Người không đến để đè nặng con người bằng những đòi hỏi vô cảm, nhưng để giải thoát họ khỏi ách tội lỗi và dẫn họ vào tự do của con cái Thiên Chúa. Người mời gọi: “Anh em hãy mang lấy ách của tôi” (Mt 11,29). Ách của Người là ách tình yêu, nơi chân lý luôn đi đôi với lòng thương xót.
Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta xét lại điều gì đang chi phối đời sống đạo đức của mình. Tôi đang trung thành với những điều cốt yếu hay chỉ chăm chút những biểu hiện bên ngoài? Tôi đang giúp người khác đến gần Chúa hay vô tình làm họ xa Người?
Xin Chúa ban cho chúng ta một trái tim biết yêu mến Người trên hết mọi sự, biết sống công chính và biết cúi xuống nâng đỡ anh chị em. Để những việc đạo đức hằng ngày không chỉ là những bổn phận phải chu toàn, nhưng thực sự trở thành những dấu chỉ sống động của một tình yêu đã được biến đổi bởi Tin Mừng.
