Chúa nhật VI thường niên A
LUẬT HOÀN HẢO
Hc 15,15-20; 1Cr 2,6-10; Mt l5,17-37
Đức TGM Giuse Ngô Quang Kiệt
Người Do thái tuân giữ lề luật rất cặn kẽ. Đối với họ tất cả là lề luật. Khi Chúa Giêsu đến, thấy Chúa có vẻ phóng khoáng, họ nghĩ rằng Chúa phá bỏ lề luật. Nhưng Chúa đã lập tức khẳng định: “Thầy đến không phải là để bãi bỏ, nhưng là để kiện toàn” lề luật. Vì thế, nếu người Pharisêu và các kinh sư giữ luật thật nghiêm ngặt, thì Chúa lại bảo các môn đệ phải sống công chính hơn Pharisêu và kinh sư nữa. Lời Chúa hôm nay cho thấy Chúa đã đưa lề luật đến mức hoàn hảo
1.Hoàn hảo với nội tâm
Luật xưa chỉ buộc bên ngoài. Nay Chúa buộc cả bên trong. Xưa giết người mới có tội. Nay chỉ ghét anh em là đã phạm tội rồi. Còn hơn thế nữa khi biết có người bất hoà với mình thì phải chủ động đến làm hoà. Như lời Chúa dạy: “Vậy, nếu khi anh sắp dâng lễ vật trước bàn thờ, mà sực nhớ có người anh em đang có chuyện bất bình với anh, thì hãy để của lễ lại đó trước bàn thờ, đi làm hoà với người anh em ấy đã, rồi trở lại dâng lễ vật của mình”. Thật bất ngờ. Chỉ có chuyện bất bình, không biết lỗi của ai, nhưng cũng phải đi làm hoà. Và thật lạ lùng. Chúa coi việc làm hoà quan trọng hơn dâng lễ vật. Đó chính là nội tâm hoá. Đó chính là diệt oán thù tận gốc rễ. Không để cho oán thù hiện diện nơi bản thân. Nhưng cũng không để cho oán thù tồn tại nơi anh em.
Luật xưa dạy có hành vi ngoại tình mới là phạm tội. Nay Chúa dạy rằng chỉ cần ước ao trong lòng là đã phạm tội. Như thế Chúa muốn tiêu diệt tội lỗi tận gốc rễ. Từ trong đáy lòng. Từ trong mơ ước.
Luật xưa dạy không được bội thề. Thề rồi mà không giữ là có tội. Nhưng nay Chúa dạy không được thề bồi. Cứ đơn sơ thành thực. “Có thì nói ‘có’. Không thì nói ‘không’”. Và Chúa còn nhấn mạnh: “Thêm thắt điều gì là do ác quỷ”. Thế là tuyệt đối tiêu diệt thói ăn gian nói dối, thêm điều đặt chuyện.
2.Hoàn hảo với tự do
Xưa kia người ta coi lề luật là công cụ áp chế. Ai cũng phải tuân giữ. Ai không tuân sẽ bị phạt. Vì thế mọi người sợ hãi mà tuân giữ. Nay Chúa chỉ đề nghị. Và con người tự do lựa chọn. “Trước mặt con, Người đã đặt lửa và nước, con muốn gì, hãy đưa tay ra mà lấy. Trước mặt con người là cửa sinh cửa tử, ai thích gì, sẽ được cái đó”. Chúa không ép buộc. Vì khi bị ép buộc thì hành vi không còn giá trị. Vì không có tự do. Khi không có tự do con người hoặc là chưa trưởng thành hoặc là được giảm thiểu trách nhiệm về hành vi của mình. Chỉ khi hành động với tự do con người mới trưởng thành. Và mới hoàn toàn chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Vì thế chỉ với tự do tự nguyện thì việc tuân giữ lề luật mới thực sự hoàn hảo.
3.Hoàn hảo với tình yêu
Thiên Chúa là tình yêu. Thiên Chúa yêu thương con người. Tình yêu khao khát tình yêu. Khi trao ban tình yêu, Thiên Chúa không mong muốn gì hơn là con người đáp lại tình yêu của Người. Vì tình yêu, Thiên Chúa ban lề luật. Thiên Chúa không muốn áp đặt luật lệ lên con người. Nhưng Thiên Chúa mong muốn con người đón nhận và tuân giữ lề luật với tình yêu. Chỉ khi tuân giữ lề luật với tình yêu, con người mới đạt tới hạnh phúc. Đó là nét hoàn hảo của lề luật Thiên Chúa trao ban. Tục ngữ nói: Vô tri bất mộ. Không biết thì không yêu. Vì thế phải cầu xin cho hiểu được lề luật là tình yêu. Phải cầu xin cho hiểu được tình yêu Thiên Chúa. Trong tình yêu ta mới thấy giữ luật là hạnh phúc. Và sẽ thấy luật pháp của Thiên Chúa thật kỳ diệu. Như lời Thánh vịnh Đáp ca: “Xin tỏ lòng nhân hậu cùng tôi tớ Chúa đây để con được sống và tuân giữ lời Ngài. Xin mở mắt cho con nhìn thấy luật pháp Ngài kỳ diệu biết bao”.
4.Hoàn hảo với khôn ngoan
Để nhận biết, yêu mến, tự nguyện tuân giữ luật Chúa như thế phải rất khôn ngoan. Không phải khôn ngoan theo thế gian. Nhưng khôn ngoan theo Nước Trời. Không sống theo xác thịt, nhưng theo Thần Khí. Không chạy theo các thủ lãnh thế gian, nhưng theo Thiên Chúa. Vì “lẽ khôn ngoan nhiệm mầu của Thiên Chúa đã được giữ bí mật…Lẽ khôn ngoan mà không một ai trong các thủ lãnh thế gian này được biết”. Lẽ khôn ngoan ấy Thiên Chúa chỉ mặc khải cho những người con bé nhỏ, biết phó thác trọn cuộc đời cho Chúa. Như lời Chúa trong Alleluia: “Lạy Cha là Chúa Tể trời đất, con xin ngợi khen Cha, vì Cha đã mặc khải mầu nhiệm Nước Trời cho những người bé mọn”.
Khi đã được ơn khôn ngoan thấu hiểu mầu nhiệm Nước Trời, linh hồn sẽ chọn lựa và tự nguyện tuân giữ lề luật Thiên Chúa với tình yêu vô cùng. Và khi ấy linh hồn sẽ được chứng kiến điều lạ lùng. Như thánh Phaolô dạy: “Điều mắt chẳng hề thấy, tai chẳng hề nghe, lòng người không hề nghĩ tới, đó lại là điều Thiên Chúa đã dọn sẵn cho những ai yêu mến Người”.
Càng giữ luật càng thêm tình yêu. Càng yêu mến càng thấy những điều lạ lùng. Càng được chứng kiến những điều lạ lùng càng thêm yêu mến lề luật. Đó chính là lề luật đã lên đến mức hoàn hảo như Chúa mong muốn. Đó chính là sống công chính hơn Pharisêu và kinh sư. Đó chính là khôn ngoan sống theo mầu nhiệm Nước Trời. Đó chính là đạt tới hạnh phúc Chúa hứa ban.
