Tìm Của Cải Không Hư Nát
(Mt 5,1-10 – Thánh lễ Giao Thừa)
Lm. Lasan Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Thánh lễ đêm nay được gọi là lễ Giao Thừa. “Giao” là trao lại, “Thừa” là nhận lấy. Giao thừa chính là khoảnh khắc chuyển giao: năm cũ trao lại cho quá khứ, năm mới mở ra trước mắt. Đó không chỉ là đổi thay của thời gian, mà còn là giây phút thiêng liêng của tâm hồn. Ta trao lại cho Chúa tất cả một năm đã qua — niềm vui lẫn nước mắt, thành công lẫn vấp ngã — và đón nhận từ tay Ngài một năm mới như một ân ban. Vì thế, giờ phút này là giờ của tạ ơn, sám hối và phó thác.
Trong đêm đầu năm, người ta thường chúc nhau sức khỏe, bình an, phát tài phát lộc. Những lời chúc ấy thật đẹp và đầy tình người. Thế nhưng Tin Mừng hôm nay lại vang lên một bản chúc phúc rất khác: “Phúc cho ai nghèo khó… hiền lành… sầu khổ…” Nghe qua, ta thấy dường như ngược hẳn với điều lòng người mong ước. Ai lại muốn nghèo, muốn khóc, muốn chịu thiệt bao giờ?
Chính ở đây, Chúa Giêsu mở cho ta một cái nhìn sâu hơn. Ngài không ca ngợi cảnh nghèo túng khiến con người đói khổ bệnh tật. Ngài từng chạnh lòng trước đám đông đói và làm phép lạ hóa bánh; Ngài chữa lành người bệnh, nâng dậy kẻ yếu đau, cho thấy Thiên Chúa muốn con người sống trọn vẹn cả thân xác lẫn tâm hồn. Vì thế, “phúc cho người nghèo” không phải là ca tụng thiếu thốn vật chất, mà là ca tụng một tâm hồn tự do trước của cải.
Của cải tự nó không xấu cũng chẳng tốt. Nó giống như đôi dép nâng bước chân ta đi — rất hữu ích — nhưng nếu đội lên đầu thì lại trở thành gánh nặng. Nó là người đầy tớ tốt, nhưng là ông chủ tồi. Bao nhiêu bi kịch đời người đã xảy ra chỉ vì con người để tiền bạc làm chủ đời mình: quên Chúa, quên lương tâm, quên tình nghĩa. Khi đồng tiền thống trị, người ta có thể gian dối, bất công, thậm chí đánh đổi nhân phẩm.
Dĩ nhiên, ta vẫn cần tiền để sống. Lao động chân chính là điều đẹp lòng Chúa. Nhưng vấn đề không phải là có bao nhiêu tiền, mà là tiền có chiếm chỗ của Thiên Chúa trong lòng ta hay không. Lời Kinh Lạy Cha dạy ta xin “lương thực hằng ngày” — nghĩa là đủ dùng, đủ sống, đủ để yêu thương. Chúa còn mời gọi ta làm việc không phải chỉ vì của ăn mau qua, nhưng vì của ăn tồn tại đến đời đời. Của ăn ấy chính là tình bác ái, là kho tàng không mục nát theo thời gian.
Tin Mừng cho thấy Chúa gọi cả người nghèo lẫn người giàu theo Ngài. Có những người giàu của cải nhưng tâm hồn rất nghèo trước mặt Chúa: họ biết chia sẻ, biết nâng đỡ người túng thiếu, biết dùng của tạm để đổi lấy gia tài vĩnh cửu. Họ là những người thật sự có phúc, vì lòng họ không bị trói buộc vào của cải, nhưng gắn chặt vào Thiên Chúa.
Bước sang năm mới, điều quý nhất ta có thể xin không phải là thêm tiền bạc, mà là thêm một trái tim tự do và quảng đại. Khi biết dùng những gì mình có để yêu thương, ta đã bắt đầu tích lũy kho tàng không hư nát — kho tàng của bình an, niềm vui và sự sống đời đời.
Ước gì Lời Chúa đêm nay chạm đến lòng ta, để trong suốt năm mới này, giữa bao vất vả mưu sinh, ta vẫn luôn nhớ: của cải lớn nhất không nằm trong tay, mà nằm trong tim — đó là tình yêu dành cho Chúa và cho nhau. Amen.
