Nét thánh thiện của linh hồn
Thứ Ba tuần XXVIII TN – Gl 5,1-6; Lc 11,37-41
Minh Kông
“Bên ngoài chén đĩa, thì các người rửa sạch, nhưng bên trong các người thì đầy những chuyện cướp bóc, gian tà. Thật là ngốc!”
Trên một ngôi mộ vô danh có khắc những dòng chữ thật sâu sắc: “Con không đủ khả năng chiến thắng nếu chiến thắng ấy phải trả giá bằng mất mát của người khác. Con không đủ khả năng đánh mất vương miện vì vấp ngã trước thập giá. Con không đủ khả năng đánh mất nét thánh thiện của linh hồn chỉ vì những phù vân chóng qua của thế giới! Ngoài Ngài, con mù quáng! Ôi, lạy Chúa, xin ban cho con ánh sáng để nhận ra những gì tiền bạc không thể mua được!”. Người ký tên dưới những dòng chữ ấy là: “Kẻ ngốc”.
Thật nghịch lý! Một người tự nhận mình là “kẻ ngốc” lại cho thấy sự khôn ngoan của một tâm hồn biết quý trọng những giá trị không thể mua bằng tiền: lương tâm trong sạch, lòng ngay thẳng và sự thánh thiện trước mặt Thiên Chúa.
Trong Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu cũng dùng một lời quở trách mạnh mẽ: “Thật là ngốc!”. Ngài nói với người Pharisêu vì họ quá chú trọng đến việc thanh tẩy bên ngoài mà quên mất sự ô uế bên trong tâm hồn. Họ rửa sạch chén đĩa, nhưng lòng lại đầy những bất chính. Họ cẩn thận giữ những quy định tôn giáo, nhưng có nguy cơ biến việc đạo đức thành chiếc mặt nạ che giấu lòng kiêu căng và giả hình.
Lời trách cứ ấy nghe thật nặng nề, nhưng ẩn sâu trong đó là tình yêu của Chúa. Ngài không muốn con người mãi sống trong ảo tưởng về sự công chính của mình. Ngài muốn họ can đảm nhìn vào lòng mình, nhận ra những gì đang làm tổn thương tương quan với Thiên Chúa và tha nhân, để từ đó hoán cải. Bởi lẽ, điều làm cho con người nên thanh sạch không chỉ là những nghi thức bên ngoài, nhưng trước hết là một tâm hồn được thanh luyện bởi sự thật và tình yêu.
Thật vậy, người ta có thể chăm chút vẻ bề ngoài, giữ gìn danh tiếng và tạo được hình ảnh đạo đức trước mắt người khác. Nhưng Thiên Chúa không dừng lại ở những gì mắt người đời nhìn thấy. Ngài nhìn thấu tâm hồn, nơi có những ý hướng ích kỷ, những đam mê lệch lạc, những ghen tương âm thầm và cả những tính toán được che đậy dưới dáng vẻ tốt lành. Vì thế, điều quan trọng không phải là chúng ta có vẻ thánh thiện đến đâu, nhưng là chúng ta có thực sự để cho Chúa thanh tẩy và biến đổi mình hay không.
Trong thư gửi tín hữu Galát, thánh Phaolô cũng cảnh báo về một thứ công chính dựa trên việc tuân giữ Lề Luật mà quên mất ân sủng của Đức Kitô: “Anh em đã lìa xa Đức Kitô, nếu anh em tìm sự công chính trong Lề Luật”. Thánh nhân không phủ nhận giá trị của Lề Luật, nhưng nhắc chúng ta rằng ơn cứu độ không phải là thành quả để con người tự hào chiếm hữu bằng sức riêng. Chúng ta được nên công chính nhờ đức tin hoạt động qua đức ái. Chính ân sủng Chúa cứu độ, còn chúng ta được mời gọi cộng tác với ân sủng bằng một đời sống yêu thương chân thành. Vì thế, Thánh Vịnh đáp ca cất lên như lời cầu nguyện của một tâm hồn khiêm tốn: “Lạy Chúa, xin cho con được hưởng tình thương Chúa!”.
Lời Chúa hôm nay cũng mời gọi mỗi người chúng ta trở về với chính mình. Có khi nào chúng ta quan tâm đến lời khen của người đời hơn tiếng nói của lương tâm? Có khi nào chúng ta chu toàn những việc đạo đức bên ngoài, nhưng lại thiếu cảm thông, quảng đại và tha thứ trong đời sống hằng ngày? Có khi nào chúng ta dễ nhận ra lỗi lầm của người khác, nhưng lại tìm cách biện minh cho những yếu đuối của mình?
Mỗi buổi tối, trong thinh lặng trước mặt Chúa, chúng ta hãy dành một khoảng thời gian để xét mình. Không phải để tự kết án, nhưng để khiêm tốn nhìn nhận sự thật về bản thân dưới ánh sáng Lời Chúa. Khi dám gọi tên những bất toàn của mình, chúng ta mới có thể mở lòng đón nhận lòng thương xót và để ân sủng Chúa chữa lành.
Chúa Giêsu kết thúc lời dạy bằng một lời mời gọi cụ thể: “Hãy đem những cái bên trong ra mà bố thí, thì mọi sự sẽ trở nên trong sạch cho các người”. Nghĩa là hãy để lòng mình được lấp đầy bằng tình yêu, lòng thương xót và sự quảng đại. Một tâm hồn trong sạch không phải là tâm hồn chưa từng vấp ngã, nhưng là tâm hồn biết trở về, biết yêu thương và không ngừng để Chúa đổi mới.
Lạy Chúa, xin đừng để chúng con mải mê chăm chút vẻ đẹp bên ngoài mà quên mất linh hồn mình. Xin ban cho chúng con ánh sáng để nhận ra sự thật, lòng khiêm tốn để đón nhận sửa dạy và ân sủng để can đảm đổi thay. Bởi cuối cùng, điều quý giá nhất không phải là được người đời nhìn nhận mình thánh thiện, nhưng là được Chúa thấy nơi chúng con một tâm hồn chân thành, trong sạch và trọn vẹn thuộc về Ngài.
