Chúa Nhật XXXI Thường niên, Năm B
(Đnl 6,2-6; Hr 7,23-28; Mc 12,28b-34)
Điều Răn Trọng Nhất
Lasan Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Có những điều rất phức tạp trong cuộc sống, nhưng cũng có những điều cốt yếu lại vô cùng đơn giản. Một người có thể học rất nhiều mà chưa chắc hiểu điều quan trọng nhất của cuộc đời; có thể giữ đủ mọi quy định mà vẫn chưa sống được điều Thiên Chúa mong đợi. Trong đời sống đức tin cũng vậy: giữa biết bao kinh nguyện, luật lệ và việc đạo đức, đâu là điều cốt lõi nhất? Một kinh sư đã đặt câu hỏi ấy với Chúa Giêsu: “Thưa Thầy, trong mọi điều răn, điều răn nào đứng đầu?”
Chúa Giêsu trả lời bằng lời kinh Shema mà người Do Thái vẫn đọc mỗi ngày: “Nghe đây, hỡi Israel! Đức Chúa, Thiên Chúa chúng ta, là Đức Chúa duy nhất.” Và từ niềm tin vào Thiên Chúa duy nhất, Người mời gọi con người yêu mến Người hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực; đồng thời yêu người thân cận như chính mình.
Điều đáng chú ý là Chúa Giêsu đặt hai điều răn bên cạnh nhau, làm thành một con đường duy nhất của tình yêu. Mến Chúa và yêu người không phải là hai việc đạo đức tách biệt, nhưng là hai nhịp đập của cùng một trái tim. Không thể nói mình yêu mến Thiên Chúa vô hình mà lại khinh thường người anh em hữu hình (x. 1 Ga 4,20). Cũng không thể nhân danh tình yêu con người mà quên mất nguồn mạch của tình yêu là chính Thiên Chúa.
Yêu mến Chúa “hết lòng, hết linh hồn, hết trí khôn và hết sức lực” có nghĩa là trao cho Người toàn thể con người mình. Thiên Chúa không muốn một góc nhỏ trong cuộc sống, nơi ta chỉ tìm đến khi gặp khó khăn; Người muốn trở thành trung tâm định hướng mọi chọn lựa, suy nghĩ và hành động của ta. Yêu Chúa không chỉ là đọc kinh sốt sắng hay tham dự phụng vụ, nhưng còn là để Lời Người soi sáng cách ta làm việc, sử dụng của cải, đối xử với người khác và đón nhận những điều trái ý.
Còn yêu người thân cận như chính mình là biết nhìn người khác bằng ánh mắt của Thiên Chúa. Người thân cận không chỉ là người dễ thương, cùng quan điểm hay đối xử tốt với ta, nhưng còn là người nghèo khó, người khác biệt, người làm ta phiền lòng, thậm chí người từng xúc phạm đến ta. Tình yêu Kitô giáo không dừng lại ở cảm xúc, nhưng trở thành hành động cụ thể: biết lắng nghe, tha thứ, chia sẻ và tôn trọng phẩm giá của mỗi người.
Có một câu chuyện kể về hai nhà sư, Zaman và Suzu, trên đường trở về sau chuyến cứu trợ một ngôi làng bị đói kém. Khi qua sông, họ gặp một cô gái sợ dòng nước chảy xiết. Zaman liền cõng cô qua sông rồi tiếp tục lên đường. Suốt quãng đường, Suzu bực bội vì cho rằng bạn mình đã vi phạm giới luật. Cuối cùng, Zaman nhẹ nhàng hỏi: “Tôi đã đặt cô gái xuống bên kia bờ sông từ lâu rồi. Sao anh vẫn còn mang cô ấy trong lòng?”
Câu chuyện gợi cho chúng ta một câu hỏi: đôi khi, vì quá bận tâm đến những quy định bên ngoài, liệu chúng ta có quên mất người đang cần được yêu thương trước mắt? Dĩ nhiên, lòng bác ái không loại trừ sự khôn ngoan và việc tuân giữ kỷ luật. Nhưng mọi quy định phải được hiểu và thực hành trong tinh thần yêu thương, chứ không thể trở thành lý do để khước từ lòng trắc ẩn.
Bài đọc thứ hai còn hướng chúng ta đến Đức Kitô, vị Thượng Tế hằng sống để chuyển cầu cho chúng ta (Hr 7,25). Nơi Người, tình yêu dành cho Chúa Cha và tình yêu cứu độ con người gặp nhau cách trọn vẹn. Trên thập giá, Đức Giêsu vừa hoàn toàn vâng phục Chúa Cha, vừa hiến mạng sống vì nhân loại. Người không chỉ dạy điều răn yêu thương, nhưng còn trao ban chính mình để chúng ta có thể sống điều răn ấy.
Vì thế, câu hỏi dành cho mỗi người hôm nay không chỉ là: Tôi đã giữ bao nhiêu luật? Tôi đã đọc bao nhiêu kinh? Nhưng sâu xa hơn: Tình yêu của tôi dành cho Chúa có làm tôi trở nên nhân hậu hơn với anh chị em không?
Lạy Chúa Giêsu, xin cho chúng con biết yêu Chúa bằng cả cuộc đời và yêu người bằng những việc làm cụ thể. Xin đừng để chúng con giữ đạo chỉ bằng môi miệng hay hình thức bên ngoài, nhưng biết biến từng bổn phận hằng ngày thành lời đáp trả tình yêu Chúa. Xin cho chúng con luôn nhớ rằng: con đường ngắn nhất đến với trái tim Thiên Chúa chính là con đường đi qua trái tim của anh chị em mình. Amen.
