Chúa nhật XXXIII Thường niên, Năm A (Mt 25,14-30)
Từ Ân Ban Đến Hoa Trái
Lasan Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Nếu hôm nay là ngày cuối cùng của cuộc đời, chúng ta sẽ mang theo được những gì? Tiền bạc, danh vọng, địa vị hay những thành công mà chúng ta từng vất vả xây dựng? Chắc chắn, tất cả những thứ ấy đều phải để lại. Điều còn lại trước mặt Thiên Chúa chính là tình yêu chúng ta đã trao ban và những hoa trái chúng ta đã làm nên từ những ân huệ Người ban tặng. Đó cũng là điều Đức Giêsu muốn nhắn gửi qua dụ ngôn các nén bạc: cuộc đời là một món quà, nhưng đồng thời cũng là một trách nhiệm.
Trước hết, cuộc đời là những nén bạc được Thiên Chúa trao gửi. Trước khi đi xa, ông chủ gọi các đầy tớ đến và trao tài sản cho họ: người năm nén, người hai nén, người một nén, tùy theo khả năng mỗi người. Ông không trao đồng đều, nhưng trao cho từng người theo khả năng riêng. Điều đó không có nghĩa người nhận nhiều được yêu thương hơn, nhưng cho thấy ông hiểu rõ và tín nhiệm từng người.
Hình ảnh ấy giúp chúng ta nhận ra Thiên Chúa là Đấng quảng đại. Người trao ban cho mỗi người những ân huệ khác nhau: sự sống, thời gian, sức khỏe, trí tuệ, tài năng, gia đình, công việc và những cơ hội phục vụ. Không ai có tất cả, nhưng cũng không ai hoàn toàn trắng tay. Vì thế, thay vì so sánh hay ganh tị với người khác, chúng ta hãy biết tạ ơn và trân trọng những gì mình đang có.
Kế đến, nén bạc phải được làm cho sinh hoa trái. Hai người đầy tớ nhận năm nén và hai nén lập tức đem tiền đi làm ăn và sinh lời gấp đôi. Họ không chôn giấu tài sản vì sợ thất bại, nhưng can đảm hành động để đáp lại lòng tín nhiệm của chủ. Trái lại, người nhận một nén lại đem chôn xuống đất. Anh không làm mất nén bạc, nhưng cũng chẳng làm cho nó sinh lợi.
Điều đáng buồn là anh còn nhìn ông chủ như một người hà khắc, chỉ biết đòi hỏi và trừng phạt. Chính cái nhìn sai lạc ấy khiến anh sống trong sợ hãi, khép kín và không dám dấn thân. Đây cũng là cám dỗ của chúng ta: chôn vùi tài năng vì mặc cảm, lãng phí thời gian vì những chuyện vô bổ, khép kín tình yêu vì ích kỷ, đánh mất lòng nhiệt thành vì ngại hy sinh. Có khi chúng ta không làm điều gì xấu rõ ràng, nhưng lại để cuộc đời trôi qua trong thụ động và vô trách nhiệm.
Thật vậy, một hạt giống nếu cứ nằm mãi trong kho thì không thể nảy mầm; một ngọn nến nếu không được thắp sáng thì chẳng thể soi đường cho ai. Cũng thế, những ân huệ Chúa ban chỉ thực sự sinh hoa trái khi được chúng ta sử dụng trong tình yêu và phục vụ. Thánh Phaolô nhắc nhở: “Mỗi người hãy dùng ân huệ đã nhận được mà phục vụ người khác” (1Pr 4,10).
Sau cùng, mỗi người sẽ phải trả lẽ về những nén bạc đã nhận. Khi ông chủ trở về, hai người đầy tớ sinh lời đều được khen ngợi bằng cùng một lời: “Khá lắm! Hỡi đầy tớ tài giỏi và trung thành! Hãy vào mà hưởng niềm vui của chủ anh!” Người làm lợi năm nén và người làm lợi hai nén đều nhận cùng một phần thưởng. Điều đó cho thấy Thiên Chúa không đánh giá chúng ta bằng số lượng thành quả, nhưng bằng lòng trung thành trong những gì đã được trao phó. Người không đòi chúng ta phải trở thành người khác, nhưng mời gọi mỗi người sinh hoa trái theo khả năng và hoàn cảnh riêng.
Đáng chú ý, phần thưởng cao quý nhất không phải là một tài sản mới, nhưng là được “hưởng niềm vui của chủ”. Đó chính là hạnh phúc đời đời, được hiệp thông trọn vẹn với Thiên Chúa trong tình yêu. Trái lại, người đầy tớ thứ ba bị khiển trách không phải vì chỉ nhận một nén, nhưng vì đã không làm gì với nén bạc ấy.
Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta tự hỏi: Tôi đang làm gì với những nén bạc Thiên Chúa trao? Có những nén bạc dễ nhận ra như sức khỏe, tài năng, trí tuệ và thời gian; nhưng cũng có những nén bạc ẩn giấu trong bệnh tật, đau khổ, thất bại và những giới hạn bản thân. Khi biết đón nhận trong đức tin, kết hợp với Đức Kitô và cộng tác với ơn Chúa, ngay cả những nghịch cảnh cũng có thể trở thành cơ hội sinh hoa trái của lòng kiên nhẫn, khiêm nhường, tín thác và yêu thương.
Cuộc đời không được đo bằng những gì chúng ta tích lũy, nhưng bằng tình yêu chúng ta đã trao ban. Ước gì mỗi ngày sống đều trở thành một nén bạc sinh hoa trái, để khi Chúa trở lại, chúng ta được nghe lời đầy yêu thương: “Hãy vào mà hưởng niềm vui của chủ anh!” Amen.
