Thứ Tư Tuần XXVI Thường Niên (Lc 9,57-62)
Ba câu trả lời cho cuộc đời Kitô hữu
Lasan Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Có những lời của Đức Giêsu nghe qua thật “gắt”, thậm chí khiến chúng ta khó hiểu. Một người muốn theo Người thì được báo trước: “Con Người không có chỗ tựa đầu”; một người khác xin về chôn cất cha trước đã thì nghe câu: “Cứ để kẻ chết chôn kẻ chết”; người thứ ba muốn từ biệt gia đình rồi mới đi theo thì Đức Giêsu nói: “Ai đã tra tay cầm cày mà còn ngoái lại đằng sau, thì không thích hợp với Nước Thiên Chúa”.
Nếu chỉ đọc từng câu theo nghĩa đen, chúng ta dễ nghĩ Đức Giêsu quá khắt khe. Nhưng đặt những lời ấy trong bối cảnh Luca 9,51 – lúc Đức Giêsu “nhất quyết đi lên Giêrusalem”, nghĩa là bước vào con đường thập giá – chúng ta nhận ra Người đang cho thấy cái giá của việc làm môn đệ. Theo Chúa không phải là thêm một việc đạo đức vào cuộc sống, nhưng là để Người trở thành trung tâm và hướng đi của cả cuộc đời.
Trước hết, “Con Người không có chỗ tựa đầu”. Chúa không nói rằng người môn đệ phải sống vô gia cư hay khinh thường những nhu cầu chính đáng của cuộc sống. Điều Người muốn thanh luyện là một trái tim bám víu. Chồn có hang, chim có tổ; còn Đức Giêsu bước đi trong tự do, không đặt sự an toàn của mình nơi của cải, địa vị hay những bảo đảm trần thế. Người đi về Giêrusalem, nơi thập giá đang chờ đợi.
Vì thế, câu hỏi dành cho chúng ta là: Tôi đang đặt chỗ tựa đời mình ở đâu? Có khi miệng chúng ta nói tin Chúa, nhưng lòng lại chỉ bình an khi có tiền, có danh, có người nâng đỡ, có một tương lai chắc chắn. Theo Đức Kitô là từng bước học biết rằng Thiên Chúa mới là gia nghiệp và là chỗ nương tựa cuối cùng của đời mình.
Tiếp đến, người thứ hai xin: “Thưa Thầy, xin cho phép tôi về chôn cất cha tôi trước đã”. Đức Giêsu đáp: “Cứ để kẻ chết chôn kẻ chết; còn anh, hãy đi loan báo Triều Đại Thiên Chúa.” Lời này không thể được hiểu như một sự phủ nhận điều răn thứ tư. Chính Tin Mừng cho thấy Đức Giêsu luôn tôn trọng gia đình và Người lên án những ai dùng lý do tôn giáo để trốn tránh bổn phận đối với cha mẹ (x. Mc 7,9-13).
Điểm nhấn nằm ở chữ “trước đã”. Người môn đệ muốn theo Chúa nhưng vẫn muốn đặt một điều khác lên trước lời mời gọi của Người. Đức Giêsu muốn nói: Nước Thiên Chúa không thể mãi bị đẩy xuống hàng thứ hai. Có những lúc chúng ta không từ chối Chúa, nhưng cứ nói: “Để sau đã!” Sau khi ổn định công việc, sau khi có tiền, sau khi giải quyết chuyện gia đình, sau khi tuổi già, “để mai tính”… Nhưng tiếng Chúa luôn là tiếng gọi của hôm nay: “Anh hãy đi loan báo triều đại Thiên Chúa.”
Sau cùng, người thứ ba xin được từ biệt gia đình. Đức Giêsu không hề phủ nhận tình thân, nhưng Người cảnh báo về một trái tim chia đôi. Hình ảnh người cầm cày thật đẹp: muốn có đường cày thẳng, người nông dân phải nhìn về phía trước. Chỉ một thoáng ngoái lại, đường cày có thể trở nên quanh co.
Đời sống đức tin cũng thế. Có người đã bước theo Chúa nhưng lòng vẫn ngoái lại với tiền bạc, danh vọng, những đam mê và những thói quen cũ. Muốn vừa thuộc về Chúa vừa giữ lại cho mình những gì trái nghịch với Tin Mừng. Nhưng Đức Giêsu nói rất rõ: “Ai đã tra tay cầm cày mà còn ngoái lại đằng sau, thì không thích hợp với Nước Thiên Chúa.”
Ba lời ấy có thể trở thành ba câu hỏi cho đời môn đệ: Tôi đang bám víu vào điều gì? Tôi đang trì hoãn điều gì? Và tôi đang ngoái lại điều gì?
Thánh Giêrônimô đã dành cả cuộc đời cho Lời Chúa. Ngài rời bỏ nhiều sự bảo đảm của đời sống để đi tìm kiếm Đức Kitô và phục vụ Hội Thánh qua việc học hỏi, cầu nguyện và dịch Kinh Thánh. Đó cũng là điều Tin Mừng hôm nay mời gọi chúng ta: đã đặt tay vào cày thì hãy nhìn về phía trước; đã bước theo Đức Kitô thì hãy để chính Người trở thành chỗ tựa và hướng đi của cuộc đời.
