Thứ Bảy Tuần XXIX Thường niên (Lc 13,1-9)
Xin Cứ Để Nó Lại Năm Nay Nữa
Lasan Ngô Văn Vỹ, O.Cist.
Trong xã hội hôm nay, chúng ta đang sống giữa một nền văn hóa ngày càng thiếu kiên nhẫn và dễ dàng vứt bỏ. Một món đồ hư hỏng, người ta sẵn sàng thay cái mới; một thiết bị chạy chậm, người ta muốn đổi ngay; một mối tương quan gặp trục trặc, người ta dễ nghĩ đến chuyện chia tay; một con người không còn đáp ứng được những mong đợi, người ta có thể nhanh chóng quay lưng. Dường như chúng ta ngày càng quen với việc loại bỏ những gì không còn hữu ích, thay vì kiên nhẫn sửa chữa, chăm sóc và trao cho nhau cơ hội làm lại.
Thế nhưng, Tin Mừng hôm nay cho chúng ta gặp một Thiên Chúa không hành động theo lối suy nghĩ ấy. Trước cây vả suốt ba năm không sinh trái, người chủ đã muốn chặt bỏ. Nhưng người làm vườn lại tha thiết xin: “Thưa ông, xin cứ để nó lại năm nay nữa, tôi sẽ vun xới chung quanh và bón phân cho nó.” Nếu con người dễ dàng vứt bỏ những gì không sinh ích lợi, thì Thiên Chúa lại kiên nhẫn chờ đợi những gì còn có thể đổi thay. Người không dung túng sự cằn cỗi, nhưng cũng không vội vàng kết án; Người không ngừng chăm sóc, bởi Người vẫn hy vọng con người có thể hoán cải và sinh hoa trái.
Tuy nhiên, lòng kiên nhẫn của Thiên Chúa không có nghĩa là Người xem nhẹ tội lỗi. Trước khi kể dụ ngôn cây vả, Đức Giêsu đã cảnh tỉnh dân chúng: “Nếu các ông không chịu sám hối, thì các ông cũng sẽ chết hết y như vậy.” Thiên Chúa thương xót vì Người muốn cứu độ chúng ta, chứ không phải để chúng ta an tâm ở lại trong tình trạng cũ. Người cho chúng ta thêm thời gian, không phải để trì hoãn hoán cải, nhưng để chúng ta trở về với Người. Như sách ngôn sứ Êdêkien khẳng định, Thiên Chúa không vui thích gì về cái chết của kẻ gian ác, nhưng mong muốn họ từ bỏ đường lối xấu xa để được sống (x. Ed 18,23).
Hình ảnh cây vả không sinh trái cũng là hình ảnh của mỗi người chúng ta. Đã bao nhiêu năm sống trong đức tin, chúng ta được tham dự Thánh lễ, cầu nguyện, lãnh nhận các bí tích và nghe Lời Chúa, nhưng đời sống có thực sự biến đổi không? Chúng ta có khiêm nhường hơn, quảng đại hơn, biết lắng nghe và tha thứ hơn không? Hay chúng ta vẫn mang những chiếc lá xanh của vẻ đạo đức bên ngoài, trong khi tâm hồn vẫn khô cằn vì ích kỷ, kiêu ngạo và thiếu tình yêu?
Điều cảm động là người làm vườn không chỉ xin giữ cây lại, nhưng còn hứa sẽ vun xới và bón phân cho nó. Nơi hình ảnh ấy, chúng ta có thể nhận ra lòng kiên nhẫn và sự chuyển cầu của Đức Kitô, Đấng không ngừng tìm kiếm, chữa lành và dẫn đưa con người trở về với Chúa Cha. Người vẫn chăm sóc chúng ta qua Lời Chúa, các bí tích, những lời khuyên bảo chân thành và cả những biến cố khiến chúng ta phải nhìn lại chính mình. Những khó khăn trong gia đình, những va chạm trong cộng đoàn hay những lần thất bại có thể trở thành cơ hội giúp ta nhận ra những rễ sâu của tự ái, ích kỷ và kiêu căng, để cho ân sủng Chúa thanh luyện. Không phải mọi đau khổ đều do Chúa trực tiếp gửi đến, nhưng trong mọi hoàn cảnh, chúng ta vẫn có thể để Người dẫn mình đến điều thiện hảo.
Dẫu vậy, cây vả cũng phải đón nhận sự chăm sóc để sinh trái. Ân sủng Chúa luôn đi bước trước, nhưng đòi chúng ta cộng tác bằng sự sám hối và những quyết tâm cụ thể. Hoa trái ấy không nhất thiết là những việc phi thường, nhưng có thể bắt đầu từ một lời xin lỗi, một cử chỉ tha thứ, một lần nhẫn nại trước lỗi lầm của người khác, hay một quyết tâm trung tín trong bổn phận hằng ngày. Đó là những hoa trái của Thần Khí: bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nhục và nhân hậu (x. Gl 5,22).
“Xin cứ để nó lại năm nay nữa” là lời của lòng thương xót, nhưng cũng là lời nhắc nhở khẩn thiết. Chúng ta không biết mình còn bao nhiêu thời gian. Đừng vội loại bỏ một người đang cần được cảm thông; cũng đừng thất vọng về chính mình khi vẫn còn những yếu đuối cần sửa đổi. Hãy kiên nhẫn với nhau như Chúa đã kiên nhẫn với chúng ta, đồng thời can đảm bắt đầu hoán cải ngay hôm nay.
Lạy Chúa Giêsu, xin đừng để chúng con chỉ xanh lá bên ngoài mà cằn cỗi nội tâm. Xin vun xới tâm hồn chúng con, ban cho chúng con lòng khiêm nhường để nhận ra lỗi lầm, sự can đảm để đổi thay và tình yêu để sinh hoa trái. Amen.
