Nhận ra chúa nơi những người bé mọn
Lễ thánh Martinô thành Tours, Giám mục
(Mt 25,31-40)
Minh Kông
“Ta bảo thật các ngươi: mỗi lần các ngươi làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các ngươi đã làm cho chính Ta vậy.”
Trong hành trình đức tin, có những vị thánh không để lại cho hậu thế những công trình vĩ đại, nhưng cuộc đời các ngài lại trở thành một bài giảng sống động về Tin Mừng. Thánh Martinô thành Tours là một vị thánh như thế. Ngài đã để lại cho Giáo Hội một chứng tá thật đẹp về lòng bác ái, sự khiêm nhường và một trái tim biết nhận ra Chúa nơi những người nghèo khổ.
Truyền thuyết kể rằng, khi còn là một người lính, trong một ngày mùa đông giá rét, Martinô gặp một người hành khất đang co ro bên vệ đường, thân thể không đủ áo che thân. Không có gì để trao tặng, ngài đã lấy gươm cắt đôi chiếc áo choàng của mình và trao cho người nghèo một nửa. Đêm hôm ấy, trong giấc mộng, ngài thấy Đức Kitô mặc chính nửa chiếc áo mình đã trao tặng. Người nói với các thiên thần rằng: “Martinô, dù mới chỉ là người dự tòng, đã lấy áo này mà mặc cho Ta”.
Hình ảnh ấy thật đơn sơ nhưng chứa đựng một chân lý sâu xa: khi trao ban cho người nghèo, chúng ta không chỉ làm một việc bác ái đối với tha nhân, nhưng còn đang trao ban chính cho Đức Kitô. Và đó cũng chính là điều Chúa Giêsu muốn nhắn gửi chúng ta qua Tin Mừng hôm nay.
Trong ngày sau hết, khi Con Người ngự đến trong vinh quang để xét xử muôn dân, Người không hỏi chúng ta đã sở hữu bao nhiêu tài sản, đạt được những thành công nào, hay đã thực hiện những công trình lớn lao ra sao. Người chỉ nhắc đến những điều rất bình thường của cuộc sống: một chén nước cho người khát, một miếng ăn cho người đói, một tấm áo cho người thiếu thốn, một cuộc thăm viếng người đau yếu, một chút quan tâm dành cho người cô thế, cô thân.
Điều đáng ngạc nhiên là những người công chính cũng không ý thức rằng họ đã gặp Chúa trong những việc mình làm. Họ ngỡ ngàng hỏi: “Lạy Chúa, có bao giờ chúng con thấy Chúa đói mà cho ăn, khát mà cho uống đâu?”. Bởi vì đối với họ, yêu thương đã trở thành một lối sống tự nhiên, không tính toán, không tìm kiếm phần thưởng. Họ không làm việc bác ái để được Chúa ghi công, nhưng vì trái tim họ đã biết rung động trước nỗi đau của người khác.
Câu chuyện của thánh Martinô giúp chúng ta hiểu sâu hơn lời Chúa: điều làm nên giá trị của một đời người không phải là những gì chúng ta giữ lại cho mình, nhưng là những gì chúng ta biết trao ban vì tình yêu. Một nửa chiếc áo choàng tuy nhỏ bé, nhưng lại diễn tả một tình yêu lớn lao. Martinô không đợi mình trở nên giàu có mới làm việc bác ái; ngài trao đi ngay cả khi bản thân cũng đang cần được giữ ấm. Ngài không chỉ trao một phần chiếc áo, nhưng còn trao đi sự an toàn, tiện nghi và chính những gì mình đang có.
Sau biến cố ấy, Martinô tiếp tục hành trình theo Chúa, sống đời cầu nguyện, khổ hạnh và phục vụ. Khi được chọn làm Giám mục thành Tours, ngài vẫn giữ nếp sống đơn sơ, khiêm nhường, gần gũi với người nghèo và những người đau khổ. Từ một người lính biết chia sẻ chiếc áo choàng, ngài trở thành vị mục tử biết hiến dâng cả cuộc đời cho đoàn chiên. Như thế, bác ái không phải là một hành động nhất thời, nhưng là một con đường sống, một chọn lựa liên lỉ để thuộc trọn về Chúa và phục vụ tha nhân.
Mừng lễ thánh Martinô hôm nay, Lời Chúa mời gọi mỗi người chúng ta nhìn lại cách sống và cách ứng xử của mình. Có thể chúng ta không có nhiều tiền bạc để giúp đỡ người nghèo, không có những phương tiện lớn lao để phục vụ tha nhân, nhưng chắc chắn ai cũng có một điều gì đó để trao ban: một lời an ủi, một ánh mắt cảm thông, một sự tha thứ, một chút thời gian dành cho người cô đơn, một bàn tay nâng đỡ người đang gặp khó khăn. Đôi khi, điều người khác cần không phải là những món quà vật chất đắt tiền, nhưng chỉ là một trái tim biết lắng nghe và một sự hiện diện đầy yêu thương.
Đặc biệt, Tin Mừng hôm nay nhắc chúng ta rằng Chúa Giêsu đang hiện diện nơi những người bé nhỏ nhất. Người không chỉ hiện diện trên bàn thờ, trong nhà thờ hay trong những giờ kinh nguyện, nhưng còn đang chờ đợi chúng ta nơi những người nghèo khó, bệnh tật, bị bỏ rơi và không có tiếng nói. Vì thế, lòng đạo đức đích thực không thể tách rời khỏi lòng bác ái. Càng yêu mến Chúa, chúng ta càng phải biết yêu thương con người; càng kết hợp với Chúa, chúng ta càng phải có một trái tim nhạy bén trước những nhu cầu của anh chị em mình.
Ước gì gương sáng của thánh Martinô giúp chúng ta biết nhìn xa hơn những dáng vẻ bên ngoài để nhận ra khuôn mặt Đức Kitô nơi những người bé mọn. Xin cho mỗi ngày sống của chúng ta trở thành một cơ hội để trao ban, để yêu thương và để phục vụ. Bởi lẽ, đến cuối cuộc đời, điều còn lại trước mặt Chúa không phải là những gì chúng ta đã tích lũy, nhưng là tình yêu chúng ta đã trao đi.
Và khi ấy, ước gì mỗi người chúng ta cũng được nghe lời Chúa phán: “Mỗi lần các ngươi làm như thế cho một trong những anh em bé nhỏ nhất của Ta đây, là các ngươi đã làm cho chính Ta vậy”.
