Lo tích trữ dưới đất, quên làm giàu trước Thiên Chúa
Thứ 2 tuần 29 thường niên (Ep 2,1-10; Lc 12,13-21)
Minh Kông
“Đồ ngốc! Nội đêm nay, người ta sẽ đòi lại mạng ngươi!” (Lc 12,20)
Nhà văn Lev Tolstoy đã kể câu chuyện về một con người cả đời mê mải tìm kiếm đất đai, để rồi cuối cùng chỉ cần một khoảng đất nhỏ cho nấm mồ mình: “Người ta đào huyệt chôn Pakhom; từ đầu đến chân, sáu bộ đất là tất cả những gì ông cần!”. Người phú hộ trong Tin Mừng hôm nay cũng rơi vào một nghịch lý tương tự: lo xây kho lẫm dưới đất, nhưng quên tích trữ kho tàng trên trời.
Được mùa là một niềm vui, và việc xây thêm kho để cất giữ hoa màu tự nó chẳng có gì sai. Sai lầm của người phú hộ bắt đầu từ cách ông nhìn cuộc đời. Trong cuộc độc thoại của ông, từ đầu đến cuối chỉ có “tôi” và “của tôi”: mùa màng của tôi, kho lẫm của tôi, của cải của tôi, tương lai của tôi. Không có Thiên Chúa, cũng chẳng có bóng dáng người nghèo cần được sẻ chia. Ông tính toán mọi sự, trừ chính sự sống của mình. Ông dự định cho nhiều năm, nhưng Thiên Chúa chỉ nói đến đêm nay. Ông biết phải cất lúa vào đâu, nhưng không biết phải đặt cuộc đời mình trong tay ai.
Kho lẫm có thể bảo đảm lương thực, nhưng không thể bảo đảm sự sống. Của cải có thể làm cho người ta an tâm, nhưng không thể ban cho họ sự sống đời đời. Bi kịch của người phú hộ không phải vì ông giàu có, mà vì ông để của cải chiếm lấy trái tim. Ông có nhiều đến mức không còn chỗ cho người khác; có kế hoạch cho tương lai nhưng không còn chỗ cho Thiên Chúa. Kho lẫm càng rộng, tâm hồn ông càng chật hẹp. Ông tưởng mình đang làm chủ của cải, nhưng thực ra lại trở thành người tù của những gì mình sở hữu.
Lời Chúa trong bài đọc một giúp chúng ta nhìn sâu hơn vào căn tính của mình: “Chúng ta là tác phẩm của Thiên Chúa, chúng ta được dựng nên trong Đức Kitô Giêsu, để sống mà thực hiện những công trình tốt đẹp Thiên Chúa đã chuẩn bị” (Ep 2,10). Trước khi chúng ta làm được điều gì, Thiên Chúa đã yêu thương và ban cho chúng ta sự sống. Ơn cứu độ không phải là thành quả do công sức hay của cải chúng ta tạo nên, nhưng là ân huệ được lãnh nhận nhờ lòng thương xót của Ngài. Vì thế, giá trị đời người không nằm ở những gì chúng ta tích lũy, nhưng ở việc chúng ta sống thế nào trước mặt Thiên Chúa và để tình yêu của Ngài sinh hoa kết quả ra sao trong cuộc đời mình.
Nếu là tác phẩm của Thiên Chúa, chúng ta không được dựng nên chỉ để vun vén cho bản thân, nhưng còn để trở thành khí cụ trao ban những điều tốt đẹp Ngài đã chuẩn bị. Của cải, tài năng, thời giờ và cả sự hiện diện của chúng ta đều có thể trở thành phương tiện yêu thương. Một lời an ủi, một cử chỉ cảm thông, một sự hy sinh âm thầm hay một món quà được trao đi với lòng quảng đại có thể trở thành kho tàng trước mặt Chúa. Điều đáng tiếc không phải là chúng ta chưa có được bao nhiêu, nhưng là những cơ hội yêu thương đã đi qua mà chúng ta không biết nắm lấy.
Đối với chúng ta, lời cảnh tỉnh ấy càng mời gọi chúng ta trở về với sự đơn sơ và tự do nội tâm. Giữa thinh lặng của đan viện, chúng ta được nhắc nhớ rằng đời mình không thuộc về những gì mình nắm giữ, nhưng thuộc trọn về Thiên Chúa. Chúng ta có thể không sở hữu nhiều của cải, nhưng vẫn có nguy cơ xây những kho lẫm vô hình trong lòng: kho của tự ái, thành công, hiểu biết hay những dự tính riêng. Bởi thế, nghèo khó đích thực không chỉ là có ít, mà còn là một trái tim không bám víu, biết mở ra để đón nhận Chúa và trao ban chính mình cho anh em.
Đức Kitô là mẫu gương tuyệt hảo của sự giàu có ấy. Ngài vốn giàu sang nhưng đã trở nên nghèo khó vì chúng ta; Ngài không tích trữ cho mình, nhưng hiến trao tất cả, cho đến giọt máu cuối cùng trên thập giá, để chúng ta được sống. Nơi Ngài, trao ban không phải là mất đi, nhưng là con đường dẫn đến sự sống viên mãn.
Lạy Chúa, xin giải thoát chúng con khỏi cơn cám dỗ tích lũy mà quên yêu thương, lo xây đắp những gì chóng qua mà sao lãng những gì tồn tại muôn đời. Xin dạy chúng con biết làm giàu trước mặt Chúa bằng một đời sống đơn sơ, quảng đại và trung thành. Để khi mọi kho lẫm trần gian khép lại, tâm hồn chúng con vẫn có một kho tàng không bao giờ cạn: chính là tình yêu đã lãnh nhận và trao ban trong Đức Kitô.
