Nhận Ra Đấng Biến Mất
(Chúa nhật III Phục Sinh – Năm A: Cv 2,14.22b-33; 1Pr 1,17-21; Lc 24,13-35)
Minh Kông
Trình thuật hai môn đệ trên đường Emmau gợi lên một nghịch lý đầy chiều sâu: họ đi với chính Đức Kitô Phục Sinh mà không nhận ra Ngài; nhưng khi vừa nhận ra, Ngài lại “biến mất”. Điều này không phải là một trò đánh đố, nhưng là một mặc khải về cách thức Thiên Chúa hiện diện. Không phải họ chưa từng thấy Ngài, nhưng cái thấy của họ chưa trở thành niềm tin sống động. Chỉ khi Ngài “biến mất” khỏi tầm nhìn thể lý, họ mới thực sự nhận ra Ngài bằng con mắt đức tin.
Tin Mừng nói rõ: “mắt họ bị ngăn cản không nhận ra Ngài”. Sự ngăn cản ấy không đến từ bên ngoài, nhưng từ chính nỗi thất vọng, từ những đổ vỡ nội tâm. Họ đã đặt hy vọng vào Đức Giêsu, nhưng cái chết của Ngài trên thập giá đã làm sụp đổ tất cả. Họ rời Giêrusalem, quay lưng với cộng đoàn, mang theo một niềm tin tàn lụi. Hình ảnh ấy cũng rất quen thuộc với chúng ta: có những lúc ta vẫn nghe Lời Chúa, vẫn tham dự phụng vụ, nhưng lòng lại nguội lạnh, không còn cảm nhận được sự hiện diện của Ngài.
Thế nhưng, chính trong hành trình ấy, Đấng Phục Sinh đã đến, đồng hành và kiên nhẫn giải thích Kinh Thánh cho họ. Ngài không áp đặt, không tỏ mình cách rực rỡ, nhưng đi vào chính câu chuyện của họ, lắng nghe nỗi buồn của họ, và từng bước soi sáng để họ hiểu rằng: con đường thập giá không phải là dấu chấm hết, nhưng là lối đi vào vinh quang. Khi nghe Ngài giải thích, lòng họ “bừng cháy lên”, dù mắt họ vẫn chưa mở ra. Đức tin bắt đầu được nhen lên không phải từ việc nhìn thấy, nhưng từ việc lắng nghe và để Lời Chúa chạm đến con tim.
Cao điểm của cuộc gặp gỡ xảy ra trong một cử chỉ rất quen thuộc: bẻ bánh. “Khi Ngài bẻ bánh, mắt họ liền mở ra và họ nhận ra Ngài”. Đây không chỉ là một chi tiết, nhưng là chìa khóa để hiểu toàn bộ trình thuật. Họ nhận ra Ngài không phải bằng lý trí, nhưng trong một hành vi trao ban. Chính khi Đức Kitô tự hiến, họ mới nhận ra căn tính thật của Ngài. Và ngay khi nhận ra, Ngài “biến mất”, bởi vì từ nay Ngài không còn hiện diện theo cách cũ, nhưng trong một cách thức sâu xa hơn: trong bí tích, trong cộng đoàn, trong chính đời sống đức tin của họ.
Kinh nghiệm Emmau tiếp tục sống động trong Hội Thánh mọi thời. Khi Lời Chúa được công bố, Đức Kitô mở trí chúng ta để hiểu; khi Bánh được bẻ ra, Ngài cho chúng ta nhận ra Ngài. Đó không phải là một kỷ niệm của quá khứ, nhưng là một hiện tại đang diễn ra mỗi ngày trong Thánh lễ. Như lời thánh Phêrô mạnh mẽ tuyên xưng: Đức Giêsu mà người ta đã đóng đinh, “Thiên Chúa đã làm cho sống lại”. Và như thánh Phêrô trong thư của mình khẳng định, chúng ta được cứu chuộc không phải bằng những gì hư nát, nhưng bằng chính máu châu báu của Đức Kitô, Con Chiên vẹn toàn.
Vấn đề là: giữa những điều quen thuộc ấy, chúng ta có thực sự nhận ra Ngài không? Nhiều khi chúng ta vẫn tham dự, vẫn nghe, vẫn cử hành, nhưng Đức Kitô vẫn như “biến mất” khỏi cuộc đời mình, vì ta chưa mở lòng để đón nhận Ngài. Ngài vẫn hiện diện đó, nhưng ẩn mình trong những điều bình thường: trong Lời Chúa, trong Thánh Thể, trong tha nhân, trong những biến cố đời sống. Nhận ra Ngài đòi hỏi một con tim được biến đổi, một đức tin được thanh luyện qua thử thách.
Cuối cùng, dấu chỉ rõ ràng nhất của việc “nhận ra” là sự hoán cải và lên đường. Hai môn đệ lập tức quay trở lại Giêrusalem, dù trời đã tối. Họ không còn sợ hãi, không còn khép kín, nhưng trở thành những chứng nhân. Họ đã gặp Đấng Phục Sinh, và cuộc đời họ không thể như cũ nữa.
Hôm nay, Đấng đã chết và nay đang sống cũng đang đến với chúng ta. Ngài bước vào hành trình đời ta, nhất là khi ta thất vọng, mệt mỏi. Ngài vẫn nói, vẫn bẻ bánh, vẫn trao ban chính mình. Vấn đề không phải là Ngài có hiện diện hay không, nhưng là chúng ta có nhận ra Ngài hay không. Xin cho mỗi người chúng ta, giữa những thực tại rất đỗi bình thường, biết mở lòng để nhận ra Đấng tưởng như “biến mất”, nhưng thực ra đang sống và ở rất gần, đang dẫn chúng ta từ bóng tối của thất vọng đến ánh sáng của niềm tin phục sinh.
